مطالعه تاريخ فوايدي دارد كه عمده ترين آنها به طور خلاصه عبارتند از:

1- عبرت آموزي از گذشته به عنوان چراغ راه آينده

يكي از ويژگي هاي انسان هاي آگاه ، عبرت آموزي از وقايع و حوادث است. تاريخ جامعه ي بشري سرشار از حوادث و رويداد هايي است كه با مطالعه و مشاهده ي آنها ميتوان در زندگي فردي و اجتماعي درس هاي مفيدي آموخت و عبرت گرفت.

2-آشنايي با ميراث گذشتگان

ميراث گذشته ي هر قوم ، سازنده ي هويت و بيان كننده ريشه ي تاريخي آن قوم است. بي توجهي مردم يك سرزمين به ميراث خود و ناديده گرفتن آن ، بي هويتي ، جذب شدن به فرهنگ ملل ديگر و ناتواني ملي در حل مشكلات را به دنبال خواهد داشت.

3-شناخت علل عظمت و انحطاط جوامع و علم به قوانين و سن حاكم بر زندگي بشر

تاريخ ، آيينه ي ظهور تمدن ها است. در  صفحه اي زلال اين آيينه ميتوان مشاهده كرد كه از ديرباز ، جوامع و ملت هايي برآمده، زندگي كرد و به عظمت و افتخار رسيده اند و ملت هايي نيز آمده اند كه به دليل متعدد ، نام و اثر پر افتخاري از آنها باقي مانده است. مطالعه ي تاريخ ، ما را با علل اين عظمت ها و انحطاط ها آشنا ميسازد و در يك نگاه اين آشنايي مقدمه ي شناخت قوانين و سنن حاكم بر زندگي بشر است.

4-آشنايي با روح ملت ها

آشنايي با تاريخ جوامع و ملل در نهايت به ما مي آموزد كه جلوه هاي روح عمومي در هر ملتي چگونه است ، براي مثال در بعضي از ملت ها عدالت طلبي و در برخي استيلاطلبي بروز بيشتري داشته همچنان كه در گروهي ديگر از ملل ، كسب ثروت و قدرت ، و در بعضي ديگر لطافت و ظرافت هاي روحي ، مانند شعر و ادب و هنر و يا روح دين خواهي و معنويت جلوه ي بيشتري دارد. ممكن است در برخي از ملت ها ، چند خصلت جلوه ي بيشتري داشته باشد كه در برخي از دوره ها يكي از اين جنبه ها ظهور كند.

5-آشنايي با عوامل پيش برنده ي تاريخ

آيا علت حركت و تحول ملت ها و جوامع در طول تاريخ يك عامل است يا عوامل متعددي در اين امر دخيل هستند؟ و اگر  عوامل متعدد است ، تأثير اين عوامل بر يكديگر چگونه است؟ دين ، اقتصاد ، هنر ، علم ، صنعت ، جغرافيا ، نقش شخصيت ها و . . .  هر يك به تنهايي يا در ارتباط با ديگري ، چگونه به تحول تاريخ تأثير ميگذاريد؟ فايده ي مطالعه ي تاريخ اين است كه هر يك از اين ها را به طور مشخص روشن ميسازد.

منبع: نجفي ، موسي و فقيه حقاني ، موسي ،(1383) ، تاريخ تحولات سياسي ايران ، چاپ و نشر نظر ،چاپ سوم ، ص ص ۱۰ و ۱۱